Legislatura Illinois podczas ostatnich godzin wiosennej sesji przyjęła ustawę umożliwiającą kierowcom firm przewozowych zrzeszanie się w związkach zawodowych. House Bill 5090 ma uregulować zasady, na jakich kierowcy świadczący usługi przewozu osób będą mogli tworzyć związki zawodowe, wybierać swoich przedstawicieli oraz angażować się w działalność związkową w tym negocjacje zbiorowe.
W poniedziałek nad ranem ustawa została przyjęta przez Izbę Reprezentantów stosunkiem głosów 83 do 28. Do wejścia w życie nowych przepisów potrzebny jest tylko podpis gubernatora JB Pritzkera. Wcześniej, w niedzielę po południu ustawę zatwierdził Senat Illinois. Kierowcy firm przewozowych argumentują, że utworzenie związku zawodowego jest konieczne, ponieważ w świetle prawa federalnego są oni klasyfikowani jako niezależni wykonawcy, mimo że pracując dla firm takich jak Uber czy Lyft, mają znikomą kontrolę nad organizacją i warunkami wykonywania swojej pracy. Jak twierdzą, w tej sytuacji utworzenie związku o zasięgu stanowym pozostaje dla nich jedyną drogą do prowadzenia negocjacji zbiorowych i zawarcia układu zbiorowego pracy. „Wiąże się to z fundamentalnym przekonaniem, że gdy pracownicy mają możliwość zorganizowania się i dysponują wspólnym głosem, prowadzi to do lepszych płac, świadczeń oraz warunków pracy” – powiedział autor projektu ustawy, demokratyczny senator z Chicago, Ram Villivalam. Zgodnie z zapisem kierowcy zainteresowani utworzeniem związku zawodowego muszą postępować zgodnie z określonymi wytycznymi: aby wykazać zainteresowanie, muszą zebrać podpisy poparcia od 10% aktywnych kierowców, a następnie – aby uzyskać status certyfikowanego związku – od 30%. Na tym etapie związek może zwrócić się do Rady ds. Stosunków Pracy stanu Illinois (ILRB) z wnioskiem o przeprowadzenie wyborów na indywidualnych przedstawicieli związkowych. Co cztery miesiące firmy transportowe – definiowane jako podmioty świadczące usługi przewozowe za pośrednictwem platformy cyfrowej, z wyłączeniem stowarzyszeń taksówkarskich – które zapewniają najwięcej przejazdów w 95%, będą musiały przekazać ILRB dane kontaktowe wszystkich kierowców, którzy w ciągu ostatnich sześciu miesięcy wykonali 10 lub więcej przejazdów w Illinois. Rada określi średnią liczby przejazdów wykonanych przez tę grupę, a każdy kierowca, który wykona taką lub więcej liczbę przejazdów, będzie uważany za aktywnego kierowcę i będzie mógł zostać członkiem związku zawodowego. Podobnie jak każda inna organizacja zatrudniająca pracowników zrzeszonych w związkach zawodowych, firmy te będą zobowiązane do przestrzegania uczciwych praktyk pracy, prowadzenia negocjacji w dobrej wierze, dostarczania związkowi terminowych i rzetelnych informacji oraz przestrzegania innych standardowych przepisów prawa pracy. Za naruszenia mogą zostać ukarane grzywną przez ILRB. Projekt ustawy przewiduje również nałożenie na firmy opłaty w wysokości 4 centów za każdy przejazd a środki te mają pokryć koszty wdrożenia przepisów ustawy oraz sfinansować program grantowy, przy czym firmom zabrania się przenoszenia ciężaru tej opłaty na konsumentów. Program grantowy, noszący nazwę Funduszu Wsparcia Pracowników Usług Wspólnych Przejazdów (Rideshare Workers Support Fund), byłby zarządzany przez Sekretarza Stanu, a wypłaty w jego ramach trafiałyby do przedstawiciela związku zawodowego. Projekt ustawy reguluje także sposób postępowania Rady ds. Stosunków Pracy oraz departamentu pracy w sprawach dotyczących mediacji negocjacyjnych, arbitrażu, układów zbiorowych pracy oraz nieuczciwych praktyk pracowniczych. Kierowcy świadczący usługi przewozu osób w Illinois od początku 2019 roku zabiegają o prawo do zrzeszania się w związki zawodowe – działania te zapoczątkowano w Chicago.
